KONUŞMALAR  (Lun-yü)  BİRİNCİ BÖLÜM
   “Öğrenmek“ 
 
   I – Üstat dedi ki: “Öğrenmek ve sonra bunu başkalarına öğretmek zevk verici bir şey değil midir?”

   – “Uzak ülkelerden gelmiş arkadaşları olmak hoş değil midir?”
   – “Kendisini tanımadıklarından dolayı kaygılanmayan bir kimse, ‘büyük ve üstün insan’ değil midir?”
   II – Filozof Yu (1) dedi ki: “Ana babaya saygı ve [...]

ON DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
( 14. Bölüme kadar  olan kısımı okumak için tıklayın…)
   “Hsien Wen” (87)
   I – Hsien ‘utancın ne olduğunu’ sordu. Üstat dedi ki: “Ülkede iyi bir hükümet iş başında olduğu zaman, düşünülen şey, yalnızca ‘aylık’sa, işte bu utançtır.”
  II – “Üstün olma isteği, övünmek, açgözlülük yok edildiğinde, ‘erdemin’ ortaya çıktığı sanılıyor.”
   – Üstat dedi ki: [...]

Konfüçyüs’ün Konuşmaları, Konfüçyüs’ün öğrencileriyle yaptığı konuşmaları toplayan, Konfüçyüsçülerin kullandığı en önemli el kitabı ve Çin’in en önemli felsefe yapıtlarından biridir. Burada, devletin yönetimi, ahlak ilkeleri, toplumsal düzen, dinsel törenler ve sonra ülküsel [ideal] bir insanın ve toplumun nasıl olması gerektiği, belirli terimlerle anlatılmıştır.
Konfüçyüs bir bilgin, bir devlet adamı, bir düzeltimci (reformcu) olduğu gibi büyük bir [...]

İlk yazıda belirtilen yönteme bağlı kalarak ve sondan başlayarak geriye doğru gidiyoruz.
Üçüncü bölümde sosyalist ülkelerde nomenklaturanın burjuvaziye dönüşmesini ve devleti soyarak hızla zenginleşmesini, bu bağlamda “politik kapitalizm”in anlamını ele almıştık.
Şimdiki sorumuz şudur?
Bu duruma nasıl gelindi?
1930’lu yıllarda büyük bir sanayileşme yaşayan, savaşta nazi Almanyasını yenen asıl güç olan, savaşın yarattığı büyük yıkımı kısa sürede onaran SSCB [...]

Önceki yazıda reel sosyalist ülkelerin tarihe karışmasının ardından ortaya çıkan kapitalizmdeki burjuvazinin önemli bölümünün sosyalizm döneminde aktif olan kişilerden ya da başka bir deyişle ön plandaki marksist-leninistlerden oluştuğunu görmüştük.
Burada üç önemli saptama yapılabilir:
Birincisi: Genel olarak kapitalizm, feodalizmden sonra gelen kapitalizm ve sosyalizmden sonra gelen kapitalizm olarak ikiye ayrılabilir. Bundan on yıl kadar önce sosyalizmden kapitalizme [...]

Avrupa ülkeleri 150 yıl içinde üç büyük dönüşüm yaşadılar: 1848, 1945 ve 1989.
1848’de devrim vardı. 1945’te Kızıl Ordu’nun orta Avrupa’ya kadar gelmesi… 1989’da ise Orta ve Doğu Avrupa’daki sosyalist rejimler peşpeşe devrildilaer…
Büyük değişim Polonya’da başladı, oradan kısa sürede Macaristan’a geçti. Ardından Demokratik Almanya Cumhuriyeti (DAC) geldi ve Berlin Duvar’ı yıkıldı. Bu ülkeyi Çekoslovakya, ardından Bulgaristan [...]

Bir süreden beri ülkemizde “marksizmin işportaya düştüğü”nden söz ediliyor. Doğrudur! Birbirinden oldukça farklı görüşlere sahip olan insanların tamamına yakını kendilerini “marksist” olarak tanımlıyorlar. Marksizmin temel unsurlarını savunan da Marksist, savunmayan da… Örneğin işçi sınıfının toplumu değiştirecek esas devrimci güç olması… Burada anlaşmazlık hafif sayılır. Zira işçi sınıfının çeşitli tanımları var. Kimisi işçi sınıfı yerine halkı [...]

KANT
Kantın düşünceleri kendinden sonraki bir çok alman filozofona temel olmuştur. Kendinden sonra yazılan eserler ona bir cevap niteliğinde olmuştur. Kant bilgi hakkında ; insanoğlu düşüncenin birleştirici gücü ve somut sezgi tarafından ortaya konulan bilginin dışında herhangi çeşitten başka bir şey elde edemez demektedir. Ayrıca, kant insan zekası ile ve bir vergi olarak belli şeylere ulaşabilir [...]

Diyalektik düşüncenin tarihi, eski Yunan medeniyetinden başlayarak anlatılıyor. Eski Yunan’dan Heraklitos, Zenon, Sofistler, Socrates, Platon, Aristotales’in düşüncelerine, orta çağ bölümünde Eckhart, Pierra, Abelard’ın görüşlerine, klasik Alman düşüncesinde ise Kant, Goethe, Fichte, Hegel’in görüşlerine yer veriliyor.
Doğu halklarında metafizik düşüncenin günümüze kadar ağır bastığı açıkça görülmektedir. Eski doğu felsefesinin en temel özelliği durağan (statik) ve değişmez bir [...]

Dilimin sınırları dünyamın sınırlarıdır’ diyor, Ludwıg Wıttgensteın. Buradan bakıldığında, ağzımızdan çıkan her sesi, dünyanın sınırlarını ördüğü bir yaşamın parçası, bu dünyanın bir aidiyeti olarak kabullenmemiz gerekir. Elbette kimse bu sava karşı çıkamayacak. Bildiğimiz, alıştığımız, öğrendiğimiz, gerçek kabullendiğimiz nesnel bir durum çünkü. Fakat… Ya içimizdeki ses? Onu hangi dünya kalıpları içerisinde adlandırabiliriz ki?.. Bu konuda da,dilbilimci [...]

Nietzsche’yle beraber felsefe tehlikeli bir boyut kazanıyor. Gerçi daha önce de tehlikeli olmuştu, ama başka nedenlerden dolayı. Nietzsche’den önceki yüzyıllarda felsefe, filozoflar için tehlikeliydi, oysa Nietzsche’yle beraber herkes için tehlikeli olmaya başladı.
Kendisini sonunda zihinsel bir bulanıklığın içine düştü. Geç dönem yazılarındaki söylemleri bunun habercisiydi zaten. Ne var ki tehlikeli fikirleri hastalığının başlangıcından çok önce ortaya [...]

Rönesans dönemindeki uyumsuzluk gibi sürekli ilerlemeye olan ihtiyacın saplantısının ortaya çıkması gibi. Doyumsuz bir mutluluk arayışı içinde kronolojik ve doğal dengelerin dışına çıkılarak gerçek orantılar terk edildi.”
”Birey ileriye hızla ilerlerken kalabalıklar arasında eriyip gitti.’’ İlerlemenin hep iyiye gidiş ve mutluluk getireceği yanılgısını hemen hemen yaşamayan yoktur. O zaman nedir ilerleme nedir ilericilik. Eyer iyiliğin ve [...]

Sosyal bilimci, tarihçi ve devrimci olarak Marx, hiç kuşku yok ki en etkili sosyalist düşünürdür. Her ne kadar yaşadığı dönemde bilim adamlarınca pek fazla dikkate alınmamış ise de, geliştirmiş olduğu sosyal ve siyasal düşünceler bütünü, 1883’deki ölümünden sonra sosyalist hareket içinde büyük kabul görmüştür. Düne kadar dünyanın hemen hemen yarısı Marksist olduğunu iddia eden rejimler [...]